Google AI Contribution Pilot คือโครงการนำร่องของ Google ที่จ่ายเงินให้ผู้เผยแพร่ เมื่อเนื้อหามีส่วนสำคัญต่อคำตอบใน AI Overviews, AI Mode และ Gemini อัตราที่มีรายงานคือไม่ถึง 0.1% ของรายได้โฆษณาของผู้เผยแพร่ บทความนี้เหมาะกับเจ้าของสื่อ เว็บคอนเทนต์ และบล็อกเกอร์ไทย จะได้รู้ว่าตัวเลขนี้ใช้ต่อรองกับบริษัท AI ได้อย่างไร
เรื่องนี้เชื่อมกับ การทำ AEO สำหรับธุรกิจขนาดเล็ก โดยตรง ใครยังใหม่กับคำนี้ ลองเริ่มจาก AEO คืออะไร ฉบับ SME ไทย
ลองนึกภาพเว็บสอนทำอาหารไทยที่สูตรถูก AI ของ Google หยิบไปตอบคนค้นทุกวัน แต่คนแทบไม่กดเข้าเว็บ วันหนึ่งมีข่าวว่า Google เริ่มจ่ายเงินให้เว็บแบบนี้แล้ว คำถามที่ตามมาทันทีคือ จ่ายเท่าไร และเว็บไทยได้ด้วยไหม
สรุปสั้น: Search Engine Roundtable อ้าง The Information ว่า Google AI Contribution Pilot จ่ายผู้เผยแพร่ราว 100 ราย ไม่ถึง 0.1% ของรายได้โฆษณา เมื่อเนื้อหามีส่วนสำคัญต่อคำตอบของ AI รายหนึ่งได้เกิน 1 ล้านดอลลาร์ต่อปี แต่เว็บเล็กได้ไม่ถึง 1,000 ดอลลาร์ในช่วงหลายเดือน และผู้เผยแพร่ไม่รู้ชัดว่าคำนวณอย่างไร ยังไม่มีข้อมูลว่าเปิดในไทย เจ้าของเว็บไทยจึงควรเริ่มเก็บข้อมูลการถูกอ้างอิงไว้ใช้ต่อรอง
Google AI Contribution Pilot คืออะไร จ่ายเงินอย่างไร
Google AI Contribution Pilot เป็นโครงการนำร่องที่จ่ายเงินผู้เผยแพร่เมื่อเนื้อหามีส่วนสำคัญต่อคำตอบใน AI Overviews, AI Mode และ Gemini Search Engine Roundtable รายงานเมื่อ 30 กันยายน 2569 โดยอ้างข้อมูลจาก The Information
ผู้เข้าร่วมมีราว 100 ราย ตั้งแต่บล็อกเล็กไปจนถึงเว็บขนาดกลาง เข้าร่วมผ่าน Google Search Console อัตราจ่ายไม่ถึง 0.1% ของรายได้โฆษณาของผู้เผยแพร่ รายงานยังไม่ระบุว่าใช้ในประเทศใดบ้าง
ตัวเลขรายได้ที่มีรายงานกระจายตัวมาก ผู้เผยแพร่บอกว่าไม่ชัดเจนว่าคำนวณอย่างไร และยอดจ่ายผันผวนแต่ละเดือน
| ประเด็น | ข้อเท็จจริงตามข่าว |
|---|---|
| โครงการ | AI Contribution Pilot ของ Google (AI Overviews, AI Mode, Gemini) |
| อัตราจ่าย | ไม่ถึง 0.1% ของรายได้โฆษณาของผู้เผยแพร่ |
| ผู้เข้าร่วม | ราว 100 ราย ตั้งแต่บล็อกเล็กถึงเว็บขนาดกลาง · เข้าร่วมผ่าน Search Console |
| ตัวอย่างรายได้ | รายหนึ่ง 50,000–60,000 ดอลลาร์ในไม่กี่เดือน · อีกรายเกิน 1 ล้านดอลลาร์ต่อปี · เว็บเล็กไม่ถึง 1,000 ดอลลาร์ในหลายเดือน |
| ประเทศที่ใช้ | ไม่ระบุ · ยังไม่มีข้อมูลว่าเปิดในไทย |
Google AI Contribution Pilot กระทบเจ้าของเว็บไทยอย่างไร
Google AI Contribution Pilot ยังไม่มีข้อมูลว่าเปิดในไทย แต่กระทบเจ้าของเว็บไทยแล้ว เพราะตัวเลข 0.1% กลายเป็นจุดอ้างอิงแรกของ “ราคาเนื้อหาสำหรับ AI” ที่ทุกฝ่ายจะหยิบมาเทียบ ส่วนนี้เป็นการวิเคราะห์ของผู้เขียน
สื่อและสำนักข่าวไทยควรอ่านตัวเลข 0.1% อย่างไร
สื่อและสำนักข่าวไทยควรอ่านตัวเลข 0.1% เป็นเพดานต่ำที่บริษัท AI อาจใช้เปิดการเจรจา ไม่ใช่ราคาตลาดที่ตกลงกันแล้ว ถ้าวันหนึ่งบริษัท AI มาขอใช้เนื้อหา ตัวเลขนี้จะถูกยกขึ้นมาเทียบแน่นอน
ทราฟฟิกจากการค้นหาไปเว็บข่าวลดลงมาก ตามที่เราสรุปไว้ใน Google Search traffic ไปเว็บข่าวลด 40.2% ใน 1 ปี ส่วน AI ส่งมาแค่ 0.01% ธุรกิจไทยควรย้ายน้ำหนักไปช่องทางไหน และต้องระวังกฎหมายอะไร สื่อที่ไม่มีข้อมูลของตัวเองจะต่อรองได้ยาก
บล็อกเกอร์และเว็บเล็กจะได้เงินจาก AI คุ้มไหม
บล็อกเกอร์และเว็บเล็กไม่ควรคาดหวังรายได้มากจากโครงการแบบนี้ เพราะรายงานระบุว่าเว็บเล็กได้ไม่ถึง 1,000 ดอลลาร์ในช่วงหลายเดือน และยอดผันผวนโดยไม่รู้สูตรคำนวณ
ผู้เขียนมองว่าคุณค่าที่แท้จริงสำหรับเว็บเล็กคือการได้ข้อมูลว่าเนื้อหาไหนถูก AI ใช้ ข้อมูลนี้ช่วยตัดสินใจได้ว่าจะลงทุนเนื้อหาแบบไหนต่อ และจะเปิดหรือปิดบอต AI ตัวไหน
ทำไมสัญญาอนุญาตใช้เนื้อหาสำคัญกว่าการรอโครงการของ Google
สัญญาอนุญาตใช้เนื้อหาสำคัญกว่า เพราะโครงการนำร่องเป็นเงื่อนไขที่ Google กำหนดฝ่ายเดียว ถ้าไม่มีสัญญา ผู้เผยแพร่ได้เท่าที่ Google ให้ ซึ่งสอดคล้องกับคดีที่ศาลสหรัฐยกฟ้อง Penske Media ในช่วงเดียวกัน ที่ศาลชี้ว่าความคาดหวังไม่ใช่ข้อตกลง
ทางเลือกอีกทางคือการคิดเงินบอต AI โดยตรง ดูแนวคิดได้ที่ บอตแซงคนบนเว็บแล้ว 57.4% Cloudflare ดัน Pay-per-crawl ให้ AI จ่ายค่าเข้าเว็บ เจ้าของเว็บไทยต้องคิดอะไร
เอเจนซี SEO ไทยต้องปรับบริการอย่างไร
เอเจนซี SEO ไทยต้องเพิ่มการวัด AI visibility เข้าไปในรายงานลูกค้า เพราะเมื่อมีเงินผูกกับการถูก AI อ้างอิง ลูกค้าจะถามว่าเนื้อหาของตัวเองถูกใช้แค่ไหน เครื่องมือวัดเริ่มมีให้ใช้แล้ว ดูได้ที่ Rank Math AI รวมเครื่องมือเป็นชุดเดียว เริ่มติดตามการถูกอ้างถึงใน Gemini เว็บไทยวัด GEO ได้ในปลั๊กอินเดิม
ถ้าเจ้าของเว็บไม่ทำอะไรเลย จะเสี่ยงอะไร
ถ้าเจ้าของเว็บไม่ทำอะไรเลย ความเสี่ยงแรกคือเมื่อโครงการแบบนี้มาถึงเอเชียหรือมีบริษัท AI มาขอใช้เนื้อหา เราไม่มีข้อมูลไว้ต่อรองและต้องรับตามข้อเสนอแรก ความเสี่ยงที่สองคือเนื้อหาถูกใช้ต่อโดยไม่มีเงื่อนไขที่เขียนไว้ ทำให้เรียกร้องอะไรภายหลังได้ยาก ความเสี่ยงที่สามคือเซ็นสัญญาเร็วเกินไปโดยไม่รู้ว่าสิทธิที่ยกให้กว้างแค่ไหน
เจ้าของเว็บไทยควรทำอะไรตอนนี้
เจ้าของเว็บไทยควรเริ่มเก็บข้อมูลและเตรียมเงื่อนไขของตัวเองตั้งแต่วันนี้ ก่อนที่ Google AI Contribution Pilot หรือข้อเสนอจากบริษัท AI รายอื่นจะมาถึง
- 1. ติดตาม AI visibility ของเว็บ ใช้เครื่องมือวัดว่าเนื้อหาหน้าไหนถูก AI อ้างถึงหรือใช้ตอบบ่อย
- 2. ทำบัญชีมูลค่าเนื้อหา รวบรวมข้อมูลทราฟฟิก รายได้ต่อหน้า และต้นทุนการผลิต เพื่อใช้เป็นฐานต่อรอง
- 3. ตรวจ Google Search Console เป็นประจำ โครงการนำร่องเข้าร่วมผ่าน Search Console ถ้ามีการเปิดในไทย เจ้าของเว็บจะได้เห็นก่อน
- 4. เขียนเงื่อนไขการใช้เนื้อหากับ AI ให้ชัด ระบุใน Terms of Use ว่าการใช้เพื่อฝึกหรือสรุปเชิงพาณิชย์ต้องขออนุญาต
- 5. อ่านสัญญาก่อนกดยอมรับ ถ้ามีข้อเสนอจ่ายเงินจากบริษัท AI ให้ดูว่ายกสิทธิอะไรไป นานแค่ไหน และยกเลิกได้หรือไม่
ถ้าต้องการคนช่วยตรวจสัญญาอนุญาตใช้เนื้อหากับบริษัท AI ดูได้ที่ บริการ AI Governance และ PDPA ของ Kooru และอ่านเรื่องส่วนแบ่งของ AI Overviews ได้ที่ Comscore ชี้ AI Overviews ขึ้นใน 39.4% ของการค้นหา ส่วนแบ่ง ChatGPT ร่วงจาก 70% เหลือ 50% ธุรกิจไทยต้องทำ GEO หลายค่าย
มุมมองผู้เชี่ยวชาญ
ตัวเลข 0.1% อาจดูน้อย แต่สำคัญมาก เพราะเป็นครั้งแรกที่เรามีตัวเลขสาธารณะว่าบริษัท AI ให้ค่าเนื้อหาเท่าไร เวลาช่วยลูกค้าเจรจาสัญญา คนที่มีข้อมูลการใช้งานของตัวเองต่อรองได้ดีกว่าคนที่มีแต่ความรู้สึกว่าโดนเอาเปรียบเสมอ ถ้าคุณไม่รู้ว่าเนื้อหาของคุณมีค่าเท่าไร คนที่ตั้งราคาแทนคุณจะเป็นคนที่อยากจ่ายน้อยที่สุด อย่ารอให้โครงการมาถึงไทยแล้วค่อยเริ่มนับ
— Phuwara Krobtaku —
LL.M. (IP & IT) | M.S. (IT) | Thai Barrister & Attorney-at-Law
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Google AI Contribution Pilot
Google AI Contribution Pilot คืออะไร
Google AI Contribution Pilot คือโครงการนำร่องของ Google ที่จ่ายเงินให้ผู้เผยแพร่เมื่อเนื้อหามีส่วนสำคัญต่อคำตอบใน AI Overviews, AI Mode และ Gemini ตามที่ Search Engine Roundtable รายงานโดยอ้าง The Information
Google จ่ายค่าเนื้อหาให้เว็บไซต์เท่าไร
รายงานระบุว่าอัตราจ่ายไม่ถึง 0.1% ของรายได้โฆษณาของผู้เผยแพร่ รายหนึ่งได้ราว 50,000–60,000 ดอลลาร์ในไม่กี่เดือน อีกรายเกิน 1 ล้านดอลลาร์ต่อปี ส่วนเว็บเล็กได้ไม่ถึง 1,000 ดอลลาร์ในช่วงหลายเดือน และผู้เผยแพร่ไม่รู้ชัดว่าคำนวณอย่างไร
เว็บไซต์ไทยเข้าร่วม Google AI Contribution Pilot ได้ไหม
ยังไม่มีข้อมูลว่าโครงการเปิดในไทย รายงานไม่ระบุประเทศที่ใช้ การเข้าร่วมทำผ่าน Google Search Console เจ้าของเว็บไทยจึงควรติดตาม Search Console และเตรียมข้อมูลไว้ก่อน
ควรเซ็นสัญญาให้บริษัท AI ใช้เนื้อหาไหม
การเซ็นสัญญาให้บริษัท AI ใช้เนื้อหาเป็นทางเลือกที่ทำให้มีเงื่อนไขบังคับได้ แต่ควรอ่านขอบเขตสิทธิ ระยะเวลา ค่าตอบแทน และเงื่อนไขยกเลิกให้ครบก่อน และมีข้อมูลมูลค่าเนื้อหาของตัวเองไว้ต่อรอง
แหล่งอ้างอิง
- Search Engine Roundtable (อ้าง The Information) — (อ่านต้นฉบับ) — อ่านรายงานที่ Search Engine Roundtable
บทความนี้เป็นการสรุปข่าวและให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย หากต้องการคำปรึกษาเฉพาะกรณีของธุรกิจคุณ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
