ESG สำหรับ SME เคยเป็นเรื่องที่เจ้าของโรงงานเล็ก ๆ ฟังแล้วส่ายหัว เพราะดูเป็นเรื่องของบริษัทใหญ่ในตลาดหุ้น แต่วันนี้ลูกค้าต่างประเทศเริ่มถามคำถามนี้กับซัพพลายเออร์ไทยจริง ๆ และกองทุนประชารัฐเพิ่งเปิด 3 โครงการ งบรวม 20 ล้านบาท ที่รวมหลักสูตรความพร้อมด้าน ESG และมาตรฐานสากลไว้ด้วย ถ้าคุณทำ SME และอยากส่งออก นี่คือโอกาสเรียนฟรีที่ควรรู้ก่อนที่ที่นั่งจะเต็ม
สรุปสั้น: กองทุนประชารัฐเปิด 3 โครงการพัฒนา SME งบรวม 20 ล้านบาท ตั้งเป้ากว่า 400 กิจการและพนักงานราว 1,000 คน ได้แก่ Financial Shield, Productivity Accelerator และ Global & Future Readiness ซึ่งครอบคลุมมาตรฐานสากล ESG และการจับคู่ธุรกิจ SME ควรใช้หลักสูตรฟรีนี้เป็นฐาน แล้ววางแผนต่อยอดเรื่องที่ลูกค้าต่างประเทศจะตรวจจริง เช่น การจัดการข้อมูลและเอกสารหลักฐาน
โครงการ ESG สำหรับ SME ของกองทุนประชารัฐ คืออะไร
โครงการของกองทุนประชารัฐรอบนี้ คือชุดหลักสูตรพัฒนา SME 3 โครงการ ที่ใช้งบรวม 20 ล้านบาท ประกาศโดยปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม ตามรายงานของกรุงเทพธุรกิจเมื่อ 25 ก.ย. 2569 เป้าหมายคือกิจการมากกว่า 400 แห่ง และพนักงานราว 1,000 คน
ทั้ง 3 โครงการแบ่งตามโจทย์ของธุรกิจ โครงการแรกชื่อ Financial Shield โครงการที่สองคือ Productivity Accelerator ซึ่งเน้นด้านดิจิทัล และโครงการที่สามคือ Global & Future Readiness ที่เน้นมาตรฐานสากล ESG และการจับคู่ธุรกิจ
| ประเด็น | ข้อเท็จจริงตามข่าว |
|---|---|
| ผู้จัด | กองทุนประชารัฐ (ประกาศโดยปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม) |
| จำนวนโครงการ | 3 โครงการ |
| งบประมาณ | รวม 20 ล้านบาท |
| เป้าหมาย | กว่า 400 กิจการ และพนักงานราว 1,000 คน |
| ชื่อโครงการ | Financial Shield / Productivity Accelerator (ดิจิทัล) / Global & Future Readiness (มาตรฐานสากล ESG และการจับคู่ธุรกิจ) |
| ข่าวเผยแพร่ | 25 ก.ย. 2569 (กรุงเทพธุรกิจ) |
ESG สำหรับ SME กระทบธุรกิจไทยอย่างไร
ESG สำหรับ SME กระทบธุรกิจไทยผ่านลูกค้า ไม่ใช่ผ่านกฎหมายไทยโดยตรง ผู้ซื้อรายใหญ่ในต่างประเทศเริ่มตรวจคู่ค้าในห่วงโซ่อุปทาน ใครตอบคำถามได้ก็ได้งาน ใครตอบไม่ได้ก็ถูกตัดออกจากรายชื่อ ส่วนต่อจากนี้เป็นการวิเคราะห์ของผู้เขียน ไม่ใช่เนื้อหาของโครงการ
SME ที่ผลิตหรือส่งออกให้ลูกค้าต่างประเทศ
SME ที่ขายให้ลูกค้าต่างประเทศเป็นกลุ่มที่ได้ประโยชน์จากโครงการ Global & Future Readiness มากที่สุด เพราะหลักสูตรพูดถึงมาตรฐานสากลและพาไปจับคู่ธุรกิจ แต่สิ่งที่ลูกค้าต่างประเทศตรวจจริงไม่ใช่ใบประกาศ คือหลักฐานว่าบริษัททำตามมาตรฐานได้ทุกวัน
ลองนึกภาพโรงงานแปรรูปอาหารที่มีพนักงาน 40 คน ส่งสินค้าให้ผู้นำเข้าในยุโรป วันหนึ่งผู้นำเข้าส่งแบบสอบถาม 30 ข้อ ถามเรื่องการใช้พลังงาน สภาพการจ้างงาน และวิธีเก็บข้อมูลพนักงาน ถ้าโรงงานไม่มีข้อมูลเก็บไว้เป็นระบบ ต่อให้ผ่านอบรมมาแล้วก็ตอบไม่ได้
ธุรกิจที่เก็บข้อมูลลูกค้าและพนักงาน: ESG กับ PDPA เดินคู่กัน
ตัว G ใน ESG คือธรรมาภิบาล ซึ่งรวมถึงการจัดการข้อมูลอย่างรับผิดชอบ ผู้เขียนมองว่านี่คือจุดที่หลักสูตรพื้นฐานมักพูดถึงน้อย แต่ลูกค้าต่างประเทศถามบ่อย เช่น บริษัทมีนโยบายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลไหม มีคนรับผิดชอบไหม เคยมีข้อมูลรั่วหรือเปล่า
สำหรับ SME ไทย เรื่องนี้ผูกกับ พ.ร.บ. คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 (PDPA) อยู่แล้ว ธุรกิจที่ทำ PDPA จริงจังจะตอบคำถามฝั่ง G ได้ง่ายขึ้นมาก อ่านเรื่อง PDPA เพิ่มเติมได้ในหมวด PDPA & Privacy
SME ที่ต้องการเพิ่มผลผลิตด้วยดิจิทัล
โครงการ Productivity Accelerator เหมาะกับ SME ที่อยากเริ่มใช้เครื่องมือดิจิทัล เช่น ระบบบัญชีออนไลน์ หรือระบบจัดการสต็อก ข้อควรระวังคือ ทุกครั้งที่ย้ายงานขึ้นระบบดิจิทัล ข้อมูลลูกค้าและพนักงานก็ย้ายตามไปด้วย จึงควรคิดเรื่องสิทธิ์เข้าถึงและผู้ให้บริการระบบตั้งแต่วันแรก
พนักงานและคนทั่วไป
พนักงานราว 1,000 คนที่จะได้อบรมคือผู้ได้ประโยชน์โดยตรง ทักษะด้านดิจิทัลและมาตรฐานสากลติดตัวไปได้แม้เปลี่ยนงาน สำหรับคนทั่วไป ผลทางอ้อมคือสินค้าไทยที่ส่งออกได้มากขึ้น และโรงงานที่ใส่ใจสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
ถ้าไม่ทำอะไรเลย จะเสี่ยงอะไร
SME ที่มองว่า ESG ไม่เกี่ยวกับตัวเอง จะเสี่ยง 3 เรื่อง
- เสียลูกค้า: ผู้ซื้อต่างประเทศเลือกซัพพลายเออร์ที่ตอบแบบสอบถาม ESG ได้ครบก่อน
- เสียเงิน: ต้องจ้างที่ปรึกษาแบบเร่งด่วนเมื่อลูกค้าขอเอกสาร ซึ่งแพงกว่าเตรียมไว้ล่วงหน้า
- เสียโอกาสเรียนฟรี: โครงการมีเป้าหมายราว 400 กิจการ ถ้ารอนานอาจไม่ได้ที่นั่ง
SME ที่อยากพร้อมด้าน ESG ควรทำอะไรตอนนี้
SME ที่สนใจควรใช้โครงการของรัฐเป็นฐาน แล้วเตรียมเอกสารจริงควบคู่ไปด้วย 5 ข้อนี้เริ่มได้ภายในเดือนนี้
- 1. ติดตามรายละเอียดการสมัครจากกองทุนประชารัฐ ดูเงื่อนไขของแต่ละโครงการ แล้วเลือกให้ตรงกับเป้าหมายธุรกิจ
- 2. ถามลูกค้าหลักว่าต้องการมาตรฐานอะไร ขอแบบสอบถามหรือเกณฑ์คัดเลือกซัพพลายเออร์มาดูล่วงหน้า จะได้รู้ว่าต้องเรียนเรื่องไหนก่อน
- 3. เริ่มเก็บข้อมูลพื้นฐานด้าน ESG เช่น ค่าไฟ ค่าน้ำ จำนวนพนักงาน อุบัติเหตุในที่ทำงาน เก็บเป็นตารางรายเดือน
- 4. ตรวจความพร้อมด้านข้อมูลส่วนบุคคล มีนโยบายความเป็นส่วนตัว มีคนรับผิดชอบ และรู้ว่าข้อมูลลูกค้ากับพนักงานเก็บไว้ที่ไหน
- 5. วางแผนต่อยอดหลังเรียนจบ หลักสูตรพื้นฐานให้ภาพรวม แต่เอกสารที่ลูกค้าตรวจต้องทำเฉพาะธุรกิจของคุณ
ถ้าต้องการต่อยอดเรื่อง PDPA และ AI Governance ภาคปฏิบัติหลังผ่านหลักสูตรพื้นฐาน ดูรายละเอียดได้ที่ บริการ AI Governance และ PDPA ของ Kooru และติดตามข่าว ESG เพิ่มเติมได้ในหมวด ESG & DPPs
มุมมองผู้เชี่ยวชาญ
ผมดีใจที่เห็นรัฐลงทุนกับ SME เรื่องมาตรฐานสากล เพราะของฟรีที่มีคุณภาพช่วยให้ธุรกิจเล็กเริ่มต้นได้จริง แต่อยากให้มองหลักสูตรพื้นฐานเป็นประตูบานแรก ไม่ใช่เส้นชัย ลูกค้าต่างประเทศไม่ได้ซื้อใบประกาศนียบัตรของคุณ เขาซื้อหลักฐานว่าคุณทำจริงทุกวัน SME ที่เรียนจบแล้วกลับไปเก็บข้อมูลและจัดเอกสารให้เป็นระบบ จะเป็นกลุ่มที่ได้งานจากการจับคู่ธุรกิจก่อนใคร
— Phuwara Krobtaku —
LL.M. (IP & IT) | M.S. (IT) | Thai Barrister & Attorney-at-Law
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ ESG สำหรับ SME
ESG สำหรับ SME คืออะไร
ESG สำหรับ SME คือการที่ธุรกิจขนาดเล็กดูแลเรื่องสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล ในระดับที่ลูกค้าและคู่ค้าตรวจสอบได้ ไม่จำเป็นต้องทำรายงานใหญ่แบบบริษัทจดทะเบียน แต่ต้องมีข้อมูลและเอกสารพื้นฐานที่ตอบคำถามลูกค้าได้
กองทุนประชารัฐเปิดโครงการอะไรบ้าง
กองทุนประชารัฐเปิด 3 โครงการ คือ Financial Shield, Productivity Accelerator ด้านดิจิทัล และ Global & Future Readiness ด้านมาตรฐานสากล ESG และการจับคู่ธุรกิจ งบรวม 20 ล้านบาท เป้าหมายกว่า 400 กิจการ
โครงการ Global & Future Readiness เหมาะกับใคร
โครงการ Global & Future Readiness เหมาะกับ SME ที่อยากขายให้ลูกค้าต่างประเทศหรือบริษัทใหญ่ที่มีเกณฑ์ ESG เพราะเนื้อหาครอบคลุมมาตรฐานสากลและการจับคู่ธุรกิจ เงื่อนไขการสมัครควรตรวจจากประกาศของกองทุนประชารัฐโดยตรง
ESG เกี่ยวอะไรกับ PDPA
ESG เกี่ยวกับ PDPA ผ่านตัว G หรือธรรมาภิบาล ลูกค้าต่างประเทศมักถามว่าบริษัทจัดการข้อมูลลูกค้าและพนักงานอย่างไร SME ที่ทำ PDPA อย่างเป็นระบบจึงตอบคำถามส่วนนี้ได้ง่ายกว่า
แหล่งอ้างอิง
- กรุงเทพธุรกิจ (bangkokbiznews.com) — กองทุนประชารัฐเปิด 3 โครงการพัฒนา SME งบ 20 ล้านบาท — อ่านข่าวต้นฉบับที่กรุงเทพธุรกิจ
- นโยบายบรรณาธิการของ techlawnow.com — Editorial Policy
บทความนี้เป็นการสรุปข่าวและให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย หากต้องการคำปรึกษาเฉพาะกรณีของธุรกิจคุณ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
