Health Link คือโครงการเชื่อมข้อมูลด้านการรักษาและส่งต่อผู้ป่วยอย่างต่อเนื่อง ซึ่งอยู่ในแผนปี 2570 ของสถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI โดยใช้แพลตฟอร์ม D2 เป็นกลไกแบ่งปันข้อมูลข้ามหน่วยงาน บทความนี้เหมาะกับผู้บริหารโรงพยาบาลเอกชน ผู้ให้บริการระบบ HIS และ DPO อ่านแล้วจะรู้ว่าต้องเตรียมอะไรก่อนเชื่อมระบบ
ลองนึกภาพคนไข้ที่ย้ายจากโรงพยาบาลรัฐไปรักษาต่อที่โรงพยาบาลเอกชน (ตัวอย่างสมมติ) แล้วประวัติการรักษาตามไปถึงโดยไม่ต้องถือแฟ้มเอง ฟังดูสะดวกมาก แต่ทุกครั้งที่ข้อมูลสุขภาพไหลข้ามหน่วยงาน ต้องมีคนตอบได้ว่าใช้ฐานทางกฎหมายอะไร และข่าวแผนของ BDI ยังไม่ได้พูดถึงเรื่องนี้
สรุปสั้น: BDI ประกาศทิศทางปี 2570 เชื่อมข้อมูลภาครัฐผ่านแพลตฟอร์ม D2 มีโครงการ Health Link สำหรับการรักษาและส่งต่อผู้ป่วย โดยอ้างระเบียบสำนักนายกรัฐมนตรีว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. 2569 แต่ข่าวไม่ได้กล่าวถึง PDPA โรงพยาบาลเอกชนและผู้ให้บริการ HIS ควรเตรียมฐานทางกฎหมายสำหรับข้อมูลสุขภาพ ข้อตกลงแบ่งปันข้อมูล และ DPIA ก่อนเชื่อมระบบ
Health Link คืออะไร และแผนปี 2570 ของ BDI มีอะไรบ้าง
Health Link เป็นหนึ่งในโครงการเชื่อมข้อมูลรายสาขาของ BDI มีเป้าหมายให้การรักษาและส่งต่อผู้ป่วยต่อเนื่อง ตามรายงานของฐานเศรษฐกิจ BDI วางทิศทางปี 2570 ไว้ 3 ด้าน คือการเชื่อมโยงข้อมูลภาครัฐ โมเดลภาษาไทย ThaiLLM และทักษะข้อมูลและ AI
เป้าหมายหลักคือ National Data Backbone ที่มีแพลตฟอร์ม D2 (Data Integration and Intelligence Platform) เป็นกลไกแบ่งปันข้อมูลข้ามหน่วยงาน นอกจาก Health Link ยังมี Travel Link, Envi Link สำหรับข้อมูล PM 2.5 และ PD Link สำหรับข้อมูลระดับจังหวัด
| ประเด็น | ข้อเท็จจริงตามรายงาน |
|---|---|
| ผู้ประกาศแผน | สถาบันข้อมูลขนาดใหญ่ (องค์การมหาชน) หรือ BDI |
| ปีของแผน | 2570 |
| แพลตฟอร์มหลัก | D2 (Data Integration and Intelligence Platform) |
| โครงการรายสาขา | Health Link, Travel Link, Envi Link, PD Link |
| กรอบกฎหมายที่อ้าง | ระเบียบสำนักนายกฯ ว่าด้วยการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล พ.ศ. 2569 |
ข่าวระบุว่า ThaiLLM จะเพิ่มชุดทดสอบ (benchmark) ด้านการตรวจจับข้อมูลส่วนบุคคล แต่ข่าวไม่ได้กล่าวถึง พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 และไม่มีตัวชี้วัดหรืองบประมาณของแผน รายละเอียดของ Health Link จึงยังต้องติดตาม
Health Link กระทบธุรกิจไทยอย่างไร
Health Link กระทบธุรกิจไทยที่จะเชื่อมระบบกับรัฐโดยตรง เพราะข้อมูลสุขภาพเป็นข้อมูลอ่อนไหวที่มีเงื่อนไขเข้มที่สุดใน PDPA ส่วนนี้เป็นการวิเคราะห์ของผู้เขียน
ระเบียบแบ่งปันข้อมูลดิจิทัล 2569 ยกเว้นหน้าที่ตาม PDPA ได้ไหม
ผู้เขียนเห็นว่ายกเว้นไม่ได้ ระเบียบระดับสำนักนายกรัฐมนตรีเป็นกรอบการทำงานของหน่วยงานรัฐ แต่ไม่ได้ลบหน้าที่ของผู้ควบคุมข้อมูลตาม พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 ยิ่งรัฐเชื่อมข้อมูลสุขภาพมากเท่าไร หน่วยงานและคู่สัญญาเอกชนก็ยิ่งต้องมี DPIA และบันทึกฐานทางกฎหมายที่ตรวจสอบได้ ประเด็นนี้เคยสรุปไว้ใน PDPA กับการแบ่งปันข้อมูลดิจิทัลภาครัฐ เจาะจุดที่รัฐต้องรีบเช็ก
โรงพยาบาลเอกชนที่จะเชื่อม Health Link ต้องมีฐานทางกฎหมายอะไร
ต้องมีฐานทางกฎหมายสำหรับข้อมูลอ่อนไหวตามมาตรา 26 ของ PDPA เพราะข้อมูลการรักษาเป็นข้อมูลสุขภาพ ฐานที่ใช้กับข้อมูลทั่วไปอาจไม่พอ โรงพยาบาลจึงต้องระบุให้ชัดว่าการส่งข้อมูลเข้า Health Link ใช้ฐานใด และแจ้งคนไข้อย่างไร
ผู้ให้บริการ HIS และบริษัทท่องเที่ยวต้องเตรียมอะไร
ผู้ให้บริการระบบ HIS ต้องเตรียมเรื่องสิทธิเข้าถึง บันทึกการใช้งาน และการแยกข้อมูลของแต่ละโรงพยาบาล ส่วนบริษัทท่องเที่ยวที่จะเชื่อมกับ Travel Link ก็ต้องทำข้อตกลงแบ่งปันข้อมูลก่อนเช่นกัน บทเรียนจากเหตุรั่วของผู้ให้บริการระบบเวชระเบียนดูได้ใน Medyc เวชระเบียนรั่ว โปแลนด์เตรียมบังคับรับรองมาตรฐานผู้ประมวลผลข้อมูลสุขภาพ โรงพยาบาลไทยที่ใช้ HIS ภายนอกต้องระวังอะไร
ถ้าเชื่อม Health Link โดยไม่เตรียม PDPA จะเสี่ยงอะไร
ถ้าไม่เตรียม โรงพยาบาลเอกชนเสี่ยง 3 เรื่อง อย่างแรก ส่งข้อมูลอ่อนไหวโดยไม่มีฐานทางกฎหมายที่ชัด อย่างที่สอง ถ้าข้อมูลรั่วระหว่างทาง จะไม่มีข้อตกลงที่บอกว่าใครรับผิดชอบส่วนไหน และยังต้องแจ้ง สคส. ภายใน 72 ชั่วโมงตามมาตรา 37(4) อย่างที่สาม คนไข้อาจไม่ไว้ใจเมื่อรู้ว่าประวัติการรักษาไหลไปหน่วยงานอื่นโดยไม่ได้รับแจ้ง ตัวอย่างความเสี่ยงชื่อเสียงจากข้อมูลสุขภาพดูได้ใน ข้อมูลสุขภาพเกือบหลุดกลางทีวี ธุรกิจไทยต้องรีบเช็ก PDPA ก่อนสาย
โรงพยาบาลเอกชนและผู้ให้บริการ HIS ควรทำอะไรตอนนี้
โรงพยาบาลเอกชนและผู้ให้บริการ HIS ควรเตรียม 4 เรื่องนี้ไว้ก่อนรายละเอียดของ Health Link จะออกมา
- 1. ทำแผนผังข้อมูลสุขภาพที่อาจส่งออก ระบุว่าข้อมูลชุดไหนอาจถูกส่งเข้าระบบรัฐ และเก็บอยู่ในระบบใด
- 2. กำหนดฐานทางกฎหมายตามมาตรา 26 บันทึกว่าการส่งข้อมูลสุขภาพแต่ละประเภทใช้ฐานใด และแจ้งคนไข้อย่างไร
- 3. เตรียมร่างข้อตกลงแบ่งปันข้อมูล เขียนวัตถุประสงค์ ระยะเวลาเก็บ มาตรการความปลอดภัย และความรับผิดเมื่อเกิดเหตุ
- 4. ทำ DPIA ก่อนเปิดการเชื่อมต่อ ประเมินความเสี่ยงของการเชื่อมระบบ และเก็บผลไว้เป็นหลักฐาน
ถ้าต้องการคนช่วยร่างข้อตกลงและ DPIA ดูได้ที่ บริการ AI Governance และ PDPA ของ Kooru
มุมมองผู้เชี่ยวชาญ
ข้อสังเกตเชิงวิชาชีพของผมคือ แผนเชื่อมข้อมูลของรัฐมีประโยชน์ต่อคนไข้จริง แต่ข่าวที่ออกมายังพูดถึงเทคโนโลยีมากกว่าสิทธิของเจ้าของข้อมูล ระเบียบแบ่งปันข้อมูลบอกว่ารัฐส่งข้อมูลถึงกันได้ แต่ไม่ได้ตอบแทนโรงพยาบาลว่าส่งด้วยฐานทางกฎหมายอะไร จุดที่องค์กรมักพลาดคือรอให้รัฐส่งแบบฟอร์มมาก่อนค่อยคิด ควรเช็กฐานทางกฎหมายและร่างข้อตกลงของตัวเองไว้ตั้งแต่ต้น
— Phuwara Krobtaku —
LL.M. (IP & IT) | M.S. (IT) | Thai Barrister & Attorney-at-Law
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Health Link
Health Link ของ BDI คืออะไร
Health Link เป็นโครงการเชื่อมข้อมูลรายสาขาในแผนปี 2570 ของ BDI มีเป้าหมายให้การรักษาและส่งต่อผู้ป่วยต่อเนื่อง โดยใช้แพลตฟอร์ม D2 เป็นกลไกแบ่งปันข้อมูลข้ามหน่วยงาน
Health Link เริ่มใช้งานเมื่อไร
ข่าวระบุเพียงว่าอยู่ในทิศทางปี 2570 ของ BDI ยังไม่มีตัวชี้วัดหรืองบประมาณ จึงยังไม่มีวันเริ่มใช้งานที่ชัดเจน
การส่งข้อมูลคนไข้เข้าระบบรัฐต้องทำตาม PDPA ไหม
ผู้เขียนเห็นว่าต้องทำ เพราะข้อมูลสุขภาพเป็นข้อมูลอ่อนไหวตามมาตรา 26 ของ PDPA และระเบียบระดับสำนักนายกรัฐมนตรีไม่ได้ยกเว้นหน้าที่ของผู้ควบคุมข้อมูล
ThaiLLM เกี่ยวกับข้อมูลส่วนบุคคลอย่างไร
ตามข่าว ThaiLLM จะเพิ่มชุดทดสอบด้านการตรวจจับข้อมูลส่วนบุคคล แต่ข่าวไม่ได้ระบุรายละเอียดหรือกรอบเวลาเพิ่มเติม
แหล่งอ้างอิง
- ฐานเศรษฐกิจ — (อ่านต้นฉบับ) — อ่านข่าวที่ฐานเศรษฐกิจ
บทความนี้เป็นการสรุปข่าวและให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย หากต้องการคำปรึกษาเฉพาะกรณีของธุรกิจคุณ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
