สารบัญ
- Google Merchant Center คืออะไร
- กติกาใหม่ของ Google Merchant Center เรื่องสินค้าผู้ใหญ่ว่าอย่างไร
- สินค้าแบบไหนนับเป็นสินค้าผู้ใหญ่
- ติดป้ายแล้ว ขายในไทยได้ถูกกฎหมายเลยหรือไม่
- ผลกระทบต่อธุรกิจไทย
- ร้านค้าควรทำอะไรต่อ (เช็กลิสต์ 5 ข้อ)
- มุมมองผู้เชี่ยวชาญ
- คำถามที่พบบ่อย
Google Merchant Center คืออะไร
Google Merchant Center คือระบบหลังบ้านของ Google ไว้ให้ร้านค้าส่งรายการสินค้า ทั้งชื่อ ราคา รูป และสต็อก ขึ้นไปแสดงบน Google Shopping และในโฆษณาสินค้า ถ้าไม่มี Google Merchant Center สินค้าของร้านก็จะไม่ขึ้นในแถบ “ช็อปปิ้ง” ของ Google
ศัพท์ในบทความนี้ อธิบายสั้นๆ ให้ก่อน:
กติกาใหม่ของ Google Merchant Center เรื่องสินค้าผู้ใหญ่ว่าอย่างไร
Google กำหนดให้ร้านที่ขายสินค้าสำหรับผู้ใหญ่ต้องติดป้ายกำกับเอง ติดได้ 2 ทาง คือใส่ค่า adult ในฟีดของ Google Merchant Center หรือใส่ hasAdultConsideration ใน Structured Data ของหน้าสินค้า ร้านไหนไม่ติด สินค้าเสี่ยงถูกตัดออกจากฟีเจอร์ Shopping
ข่าวดีคือ Google บอกว่ากติกานี้ไม่ได้ไปลดอันดับการค้นหาหน้าเว็บทั่วไปโดยตรง ของที่โดนคือการแสดงผลในส่วนสินค้าและโฆษณาสินค้า
| เรื่อง | สรุปง่ายๆ |
|---|---|
| ใครต้องทำ | ร้านที่ขายสินค้าหมวดผู้ใหญ่ผ่าน Google Merchant Center |
| ทำที่ไหน | ในฟีด (ช่อง adult) หรือในหน้าเว็บ (hasAdultConsideration) |
| ไม่ทำแล้วเป็นอย่างไร | เสี่ยงโดนระงับจาก Google Shopping |
| กระทบอันดับเว็บปกติไหม | Google บอกว่าไม่กระทบโดยตรง |
สินค้าแบบไหนนับเป็นสินค้าผู้ใหญ่ใน Google Merchant Center
ใน Google Merchant Center สินค้าผู้ใหญ่ไม่ได้มีแค่ของที่เกี่ยวกับเรื่องทางเพศ Google นับรวมสินค้าที่ควรขายให้เฉพาะผู้ใหญ่ด้วย เช่น
- ของใช้เพื่อสุขภาพทางเพศและของเล่นผู้ใหญ่
- ชุดชั้นในหรือชุดที่มีภาพโชว์เนื้อหนังมาก
- เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ขึ้นกับประเทศที่ยิงโฆษณา)
- สินค้าที่มีภาพหรือข้อความสื่อไปทางเรื่องเพศ แม้ตัวสินค้าจะไม่ใช่
ถ้าไม่แน่ใจว่าสินค้าของร้านอยู่ในกลุ่มนี้หรือไม่ ให้ถือว่าอยู่ แล้วติดป้ายไว้ก่อนจะปลอดภัยกว่า
ติดป้ายสินค้าผู้ใหญ่แล้ว ขายในไทยได้ถูกกฎหมายเลยหรือไม่
ไม่ใช่ การติดป้ายใน Google Merchant Center เป็นแค่กติกาของ Google ไม่ใช่ใบอนุญาตตามกฎหมายไทย สินค้าบางประเภทเช่นเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ มีกฎหมายไทยคุมเรื่องโฆษณาและวิธีขายออนไลน์ไว้เข้มกว่าที่ Google กำหนดมาก บางประเภทยังติดข้อห้ามนำเข้า หรือเข้าข่ายวัตถุลามกได้ด้วย
พูดง่ายๆ คือ Google ให้ขึ้นหน้าร้าน แต่ไม่ได้รับประกันว่าตำรวจหรือหน่วยงานรัฐจะไม่มาเคาะประตู
ผลกระทบของกติกา Google Merchant Center ต่อธุรกิจไทย
กติกา Google Merchant Center รอบนี้กระทบร้านไทยทั้งเรื่องยอดขาย เรื่องกฎหมาย และเรื่องความเชื่อใจของลูกค้า ร้านที่รอให้โดนระงับก่อนแล้วค่อยแก้ จะเสียมากกว่าร้านที่เช็กเองตั้งแต่วันนี้
ด้านยอดขาย ร้าน SME ไทยหลายเจ้าพึ่ง Google Shopping เป็นช่องทางหลักคู่กับ Shopee และ Lazada ถ้าฟีดโดนระงับกลางแคมเปญ เช่น ช่วงเทศกาลปลายปี เงินค่าโฆษณาที่จ่ายไปก็สูญเปล่า และต้องใช้เวลาหลายวันกว่าจะยื่นให้ Google ตรวจใหม่
ด้านกฎหมาย นี่คือจุดที่หลายคนมองข้าม พอร้านกดยอมรับเองในระบบว่าสินค้านี้ “สำหรับผู้ใหญ่” หากวันหนึ่งมีเด็กซื้อไปแล้วเกิดปัญหา ร้านจะอ้างว่าไม่รู้ได้ยากมาก เพราะป้ายที่ร้านติดเองก็เป็นหลักฐานอยู่แล้ว ร้านจึงควรมีระบบถามอายุหรือยืนยันอายุก่อนซื้อ ไม่ใช่มีแค่ป้ายใน Google
ด้านข้อมูลส่วนบุคคล พอเริ่มยืนยันอายุ ร้านก็ต้องเก็บข้อมูลเพิ่ม เช่น วันเกิดหรือรูปบัตร ข้อมูลพวกนี้อยู่ใต้ PDPA ทั้งหมด ต้องบอกลูกค้าให้ชัดว่าเก็บไปทำอะไร เก็บนานแค่ไหน และไม่ควรเก็บมากเกินจำเป็น ถ้าคนที่กรอกเป็นผู้เยาว์ เรื่องความยินยอมก็ยุ่งขึ้นอีก ส่วนประวัติการซื้อของใช้ส่วนตัวแบบนี้ ถ้าหลุดออกไป ลูกค้าเสียหายหนัก ร้านก็เสียชื่อหนักไม่แพ้กัน
ด้านเอเจนซี เอเจนซีที่ดูแลฟีดให้หลายร้านต้องไล่เช็กทุกบัญชี เพราะลูกค้าจะมองว่านี่คือหน้าที่ของเอเจนซีที่ต้องรู้ก่อน
ร้านค้าควรทำอะไรต่อ: เช็กลิสต์ Google Merchant Center 5 ข้อ
เช็กลิสต์ 5 ข้อนี้ใช้เวลาไม่นาน และกันร้านไม่ให้โดนระงับฟีดใน Google Merchant Center ได้เกือบทั้งหมด
- ไล่ดูสินค้าทั้งร้าน แยกรายการที่เข้าข่ายสินค้าผู้ใหญ่ออกมาเป็นกลุ่มเดียว
- ใส่ค่า adult = yes ในฟีดของกลุ่มนั้น หรือให้คนทำเว็บเพิ่ม hasAdultConsideration ในหน้าสินค้า
- เปิดดูแท็บ “การวินิจฉัย” (Diagnostics) ใน Google Merchant Center ว่ามีสินค้าไหนโดนเตือนอยู่แล้วหรือไม่
- เช็กกฎหมายไทยของสินค้าแต่ละหมวด โดยเฉพาะแอลกอฮอล์ และสินค้านำเข้าที่อาจถูกห้าม
- อัปเดตนโยบายความเป็นส่วนตัว ถ้าจะเริ่มเก็บข้อมูลอายุหรือบัตรประชาชนของลูกค้า
มุมมองผู้เชี่ยวชาญ
“ป้ายที่ Google ให้ติด ไม่ได้มีไว้กันร้านโดนแบนอย่างเดียวนะครับ มันคือลายเซ็นของร้านเองว่า ‘ฉันรู้ว่าของนี้ห้ามขายเด็ก’ พอเซ็นแล้วก็ต้องทำให้สมกับที่เซ็น ถามอายุก่อนขาย เก็บข้อมูลลูกค้าให้ดี แค่นี้ร้านก็ไม่หายจาก Google และไม่ต้องไปขึ้นศาลด้วย ติดป้ายห้านาที ดีกว่าแก้คดีห้าปีครับ”
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Google Merchant Center
Google Merchant Center ต้องติดป้ายสินค้าผู้ใหญ่ที่ไหน?
ติดได้ 2 ที่ คือใส่ค่า adult ในฟีดสินค้า หรือใส่ hasAdultConsideration ใน Structured Data ของหน้าสินค้า
ถ้าไม่ติดป้าย อันดับเว็บใน Google จะตกไหม?
Google บอกว่าไม่กระทบอันดับการค้นหาทั่วไปโดยตรง ที่เสี่ยงคือสินค้าโดนระงับจาก Google Shopping
ติดป้ายใน Google Merchant Center แล้ว ถือว่าขายถูกกฎหมายไทยหรือไม่?
ไม่ถือ ป้ายเป็นแค่กติกาของ Google สินค้าแต่ละหมวดยังต้องทำตามกฎหมายไทยของหมวดนั้นอยู่
ร้านเล็กที่ขายแค่ใน Shopee ต้องทำไหม?
ไม่ต้อง ถ้าไม่ได้ส่งสินค้าเข้า Google Merchant Center กติกานี้ก็ไม่เกี่ยวกับร้าน
แหล่งอ้างอิง
- Search Engine Roundtable — Google adult products labels: https://www.seroundtable.com/google-adult-products-labels-42116.html
- Google Merchant Center Help — นโยบายเนื้อหาสำหรับผู้ใหญ่ และแอตทริบิวต์ adult: {{GOOGLE_HELP_URL}}
- Schema.org — hasAdultConsideration: https://schema.org/hasAdultConsideration
บทความนี้เป็นการสรุปข่าวและให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย หากต้องการคำปรึกษาเฉพาะกรณีของธุรกิจคุณ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ
